En Français:
Le livre Rechercher ses ancêtres aux Pays-Bas est paru chez Archives & Culture. Le livre est une adaptation de la publication en anglais Dutch Roots. Finding your ancestors in the Netherlands. L'auteur est Rob van Drie. Il est directeur adjoint du Centraal Bureau voor Genealogie de La Haye aux Pays-Bas
Des millions de personnes, tout autour du monde, ont des ancêtres originaires des Pays-Bas, dont de nombreux Français. Un nombre croissant d’entre eux s’intéresse à la généalogie et cherche à retrouver ses racines.
Ce tout nouvel ouvrage sur les « ancêtres néerlandais » donne à Internet la place centrale, car les documents généalogiques majeurs sont massivement présents en ligne. Pas à pas, l’auteur guide le lecteur à travers les sites web. Il donne les informations utiles et les mots à connaître pour s’y retrouver dans les fonds des archives locales. C’est particulièrement pratique lorsqu’on n’habite pas sur place !
L’ouvrage liste l’ensemble des sources d’informations généalogiques et biographiques des Pays-Bas ; il indique où elles peuvent être trouvées (sur le web ou sur place) ; et s’il y a des restrictions d’accès (en fonction du public ou parce que le site est payant par exemple).
Enfin, parce que la langue peut être un obstacle, le guide donne un glossaire des mots néerlandais les plus utiles ou les plus fréquents dans la recherche. Puisque les contenus des actes issus de l’état civil et des registres paroissiaux sont souvent répétitifs, cet index suffit à vous permettre de progresser.
(Onder)zoeker
Als je al jaren met genealogie bezig bent, heb je doodlopers die je eigenlijk hebt opgegeven omdat je er al zo vaak vruchteloos naar gekeken hebt. Maar het kan zinvol zijn om die af en toe weer eens tegen het licht te houden. Niet alleen zijn er meer bronnen online beschikbaar gekomen, maar ook zijn je eigen vaardigheden gegroeid. In mijn eigen kwartierstaat had ik een doodloper in de achttiende eeuw waarmee ik al een jaar of twintig niet echt voortgang had geboekt. Ik besloot er samen met een bevriende genealoog eens met een frisse blik naar te kijken. Samen maakten we een onderzoeksplan. Had ik van alle bekende feiten de originele bronnen wel gezien? Wisten we van alle getuigen wie ze waren en hoe ze pasten in de familie? Hadden we gevonden wie als voogden optraden voor de jong wees geworden kinderen? De doopgetuigen in de originele bronnen bleken de sleutel om het raadsel op te lossen. Binnen enkele dagen was de lege taartpunt in mijn kwartierstaat eindelijk gevuld. Terugkijkend realiseer ik me waarom ik zo lang vast had gezeten op die tak: ik was vooral bezig geweest met zoeken, niet met onderzoeken. Alle online beschikbare indexen maken het heel gemakkelijk om veel puzzelstukjes te vinden. In veel gevallen is met die puzzelstukjes een compleet plaatje te maken van de samenstelling van een gezin. Maar als dat een keer niet lukt dan is de verleiding groot om die tak te laten rusten en verder te gaan met een andere tak waar de resultaten wel over het scherm buitelen. Eigenlijk had ik in al die twintig jaar alleen maar gevonden wat ik in de zoekmachines kon vinden en nog nooit echt onderzoek naar deze familie gedaan. Een ervaren genealoog weet wanneer hij moet schakelen tussen de rol van zoeker en onderzoeker. Als zoeker bouw je verder op werk van anderen: de schrijver van een artikel, de samensteller van een online stamboom, de vrijwilliger die een index heeft ingevoerd. Je vindt dingen die al eerder gevonden zijn. Onderzoek doen gaat een stuk verder. Je bekijkt niet alleen hoe de puzzelstukjes die je hebt in elkaar passen maar vooral ook welke puzzelstukjes er nog meer zouden moeten zijn. Welke instanties hebben zich met deze persoon bezig gehouden? Welke gebeurtenissen zullen hun sporen nagelaten hebben in archieven? Je pakt de handleidingen erbij, speurt in inventarissen, chat met een archivaris en bepaalt welke bronnen je verder zouden kunnen helpen. Je raadpleegt de bronnen en analyseert elk nieuw stukje informatie voor nieuwe aanwijzingen. Graag daag ik u uit: kijk ook eens kritisch naar een hardnekkige doodloper. Schrijf eens op wat u allemaal weet en vooral ook wat er nog ontbreekt en waar u dat zou kunnen vinden. Laat eens los wat er met zoekmachines te vinden is en doe onderzoek naar de ontbrekende informatie. En laat mij via het bij deze column horende weblog vooral weten of het voor u net zo goed uitpakt als voor mij!
Yvette Hoitink
genealoog en itc-adviseur
Mooiste vondst
Als je op een verjaardag vertelt dat je aan genealogie doet, is de eerste vraag vaak ‘Hoe ver ben je al terug?’ En als ze dan, na een enthousiaste uitleg dat je via sommige lijnen terug bent tot in de Middeleeuwen en via andere lijnen vast zit op een onwettig kind in de negentiende eeuw, nog niet alle interesse verloren hebben volgt soms die tweede vraag: ‘Wat is je mooiste vondst?’ Mijn mooiste vondst gaat niet eens over mijn eigen familie. Daar heb ik prachtige dingen gevonden, maar geen dingen die mijn wereld op zijn kop zetten. Maar voor mijn vriendin Chawwa Wijnberg veranderde er wel wat dankzij mijn speurwerk. In april 2010 was de herdenking van de bevrijding van Westerbork in het nieuws, toen 65 jaar geleden. Selma Wijnberg, de enige Nederlandse overlevende van Sobibor, zou daarbij aanwezig zijn. Zij is na de oorlog teruggekeerd in Nederland, maar werd het land uitgezet omdat ze met een Pool getrouwd was en woont nu al jaren in de Verenigde Staten. Dit is de eerste keer dat zij weer in Nederland is. Zou Selma familie van Chawwa zijn, vraag ik me af. Via een zoekmachine zoek ik naar de namen van Selma’s ouders. Die vind ik niet, maar wel een interview met Selma, waarin ze beschrijft dat haar ouders een hotel hadden in Zwolle. In de online collectie familieadvertenties van het CBG vind ik een tweetal advertenties waarin een echtpaar Wijnberg voorkomt, dat een gelijknamig hotel had. Dat moeten wel de ouders van Selma zijn. Dankzij Genlias is de link snel gelegd: Selma is een volle nicht van Chawwa’s vader. Ik vraag aan Chawwa’s vrouw Marianne of zij al weten dat Chawwa’s achternicht de volgende week in Nederland zal zijn. ‘Dat is geen familie, Chawwa’s hele familie van vaderskant is vermoord’, is het stellige antwoord. Ik krijg kippenvel als ik me realiseer wat dit betekent. Voorzichtig leg ik uit waarom ik denk dat het hier toch echt om een achternicht gaat. Dit is te belangrijk, ik mag me niet vergissen. Marianne is het met me eens dat het wel moet kloppen en vertelt het aan Chawwa. Nog diezelfde avond belt Chawwa met Amerika en spreekt met Selma. Mijn conclusie klopt. Ze maken een afspraak en een week later volgt een ontmoeting met Selma en haar kleinkinderen. Door mijn nieuwsgierigheid heeft Chawwa er ineens een hele familie bij, 65 jaar nadat ze dacht dat iedereen was vermoord. Chawwa, zelf dichter, beschrijft het heel treffend in haar column: ‘Ik heb al dagen het gevoel van een kind, dat ik al een heleboel dagen achter elkaar jarig ben. Selma is familie. Selma heeft Sobibor overleefd. Selma heeft mijn grootvader ooit een keer ontmoet. Hij was aardig. Dus niet meer alleen: mijn grootvader werd doodgeslagen in Vught. Hij was aardig. Er is een verschuiving in mijn hoofd. Ik had een grootvader. Hij was aardig.’
Yvette Hoitink
genealoog en itc-adviseur
Berichten
Alle reacties
